{"id":1511,"date":"2020-10-30T12:14:22","date_gmt":"2020-10-30T12:14:22","guid":{"rendered":"https:\/\/www.as-i.pl\/?p=1511"},"modified":"2022-02-07T07:17:47","modified_gmt":"2022-02-07T07:17:47","slug":"podstawy-czesc-1-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.as-i.pl\/index.php\/2020\/10\/30\/podstawy-czesc-1-2\/","title":{"rendered":"PODSTAWY \u2013 CZ\u0118\u015a\u0106 2"},"content":{"rendered":"\n

W drugiej cz\u0119\u015bci naszego wprowadzenia w dalszym ci\u0105gu poruszamy si\u0119 w zakresie zagadnie\u0144 og\u00f3lnych. Wiedza ta jest jednak niezb\u0119dna do lepszego zrozumienia kolejnych cz\u0119\u015bci niniejszego opracowania. W rozdziale tym znajd\u0105 Pa\u0144stwo dodatkowe informacje jak i kryteria, kt\u00f3re wydatnie pomagaj\u0105 w dokonaniu \u015bwiadomego wyboru rodzaju sieci przemys\u0142owej dla okre\u015blonej aplikacji. <\/span><\/span><\/p>\n\n\n\n

Poni\u017csze opracowanie porusza nast\u0119puj\u0105ce zagadnienia:<\/strong><\/em><\/span><\/p>\n

– przepustowo\u015b\u0107 danych netto;<\/span>
– czasy op\u00f3\u017anie\u0144, czasy reakcji, jitter;<\/span>
– zdolno\u015b\u0107 do pracy w czasie rzeczywistym, synchronizacja;<\/span>
– poziom utraty danych, poziom b\u0142\u0119d\u00f3w resztkowych;<\/span>
– r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107, modularno\u015b\u0107 i inne aspekty ekonomiczne;<\/span><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n
\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Przepustowo\u015b\u0107 danych netto<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Ka\u017cdy zdefiniowany i znormalizowany interfejs komunikacyjny posiada w\u0142asny spos\u00f3b przys\u0142ania informacji oraz zdefiniowan\u0105 struktur\u0119 \u201cramki\u201d danych. Dane \u201cNetto\u201d oznaczaj\u0105 faktyczn\u0105 informacj\u0119, a wi\u0119c jest to odzwierciedlenie dok\u0142adnej odpowiedzi na zadane pytanie. Samo \u201copakowanie\u201d, definicj\u0105 i kszta\u0142tem odpowiadaj\u0105ce parametrom okre\u015blonej sieci przemys\u0142owej, zawiera dodatkowe, niezb\u0119dne sk\u0142adniki do odczytania przesy\u0142anej wiadomo\u015bci. <\/span><\/span><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

W\u015br\u00f3d parametr\u00f3w, kt\u00f3re okre\u015blaj\u0105 informacje \u201cbrutto\u201d w systemach sieciowych znajdujemy:<\/span><\/p>\n

\"\" konieczn\u0105 i wymagan\u0105 minimaln\u0105 przerw\u0119 pomi\u0119dzy dwoma wiadomo\u015bciami;
<\/span>\"\" bity start i stop oraz informacj\u0119 na temat synchronizacji;
<\/span>\"\" adres oraz inne informacje identyfikacyjne;
<\/span>\"\" zabezpieczenie danych;
<\/span>\"\" minimaln\u0105 d\u0142ugo\u015b\u0107 telegramu;<\/span><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n\n\n\n
\n

Ka\u017cdorazowo netto \/ brutto = procentowa wydajno\u015b\u0107 przesy\u0142u danych<\/i><\/span><\/p>\n<\/td>\n

\"\"<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Przyjrzyjmy si\u0119 teraz dok\u0142adniej powy\u017cszym parametrom.<\/span><\/p>\n\n\n\n

Minimalna przerwa pomi\u0119dzy telegramami
<\/b><\/span><\/span>Minimalna przerwa mi\u0119dzy dwoma, nast\u0119puj\u0105cymi po sobie wiadomo\u015bciami jest wymagana w celu odseparowania i rozr\u00f3\u017cnienia kolejnych telegram\u00f3w. W czasie trwania przerwy sie\u0107 znajduje si\u0119 stanie bezczynno\u015bci. <\/span><\/span><\/p>\n

Bit Start, Stop oraz informacja synchronizacyjna 
<\/span><\/b><\/span><\/span>Elementy te s\u0105 wykorzystywane w celu synchronizacji nadajnika i odbiornika w taki spos\u00f3b, \u017ceby telegramy by\u0142y przesy\u0142ane bez \u017cadnych zak\u0142\u00f3ce\u0144. R\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 one w zale\u017cno\u015bci od rodzaju sieci przemys\u0142owej.<\/span><\/p>\n

Adres i dane identyfikacyjne
<\/b><\/span><\/span>Adres w jednoznaczny spos\u00f3b identyfikuje urz\u0105dzenie odbieraj\u0105ce (w niekt\u00f3rych wypadkach r\u00f3wnie\u017c i nadajnik) do kt\u00f3rego, lub z kt\u00f3rego, wysy\u0142ana jest dana wiadomo\u015b\u0107. Identyfikator definiuje natomiast rodzaj wysy\u0142anego objektu (typ zapytania\/informacji).<\/span><\/p>\n

Zabezpieczenie danych 
<\/span><\/b><\/span><\/span>Jest to \u015brodek techniczny, kt\u00f3rego celem jest zabezpieczenie przesy\u0142anych danych wzgl\u0119dem mo\u017cliwych b\u0142\u0119d\u00f3w transferu i zak\u0142\u00f3ce\u0144 wp\u0142ywaj\u0105cych na jako\u015b\u0107 wymiany informacji. <\/span><\/span><\/p>\n

Minimalna d\u0142ugo\u015b\u0107 telegramu
<\/b><\/span>Specyfikowana minimalna d\u0142ugo\u015b\u0107 informacji okre\u015bla minimaln\u0105 ilo\u015b\u0107 bit\u00f3w i bajt\u00f3w przesy\u0142anych w jednym telegramie. Jest ona zawsze \u015bci\u015ble okre\u015blona przez specyfikacj\u0119 danej sieci przemys\u0142owej. <\/span><\/span><\/p>\n

Minimalna d\u0142ugo\u015b\u0107 telegramu pozwala nam na uproszczon\u0105 kategoryzacj\u0119 system\u00f3w sieciowych (o czym wspominano w pierwszej cz\u0119\u015bci: Podstawy – Cz\u0119\u015b\u0107 1<\/a><\/span><\/strong>):
<\/span>– systemy zorientowane na bit (minimalna d\u0142ugo\u015b\u0107 telegramu 1\u20264 bity)
<\/span>– systemy zorientowane na bajt (minimalna d\u0142ugo\u015b\u0107 telegramu 1 bajt)
<\/span>– systemy zorientowane na blok (minimalna d\u0142ugo\u015b\u0107 telegramu 1 blok, np. 64 bajty)<\/span><\/p>\n\n\n\n

Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce to koszt<\/b> jest zawsze warto\u015bci\u0105 decyduj\u0105c\u0105 przy projektowaniu ka\u017cdego systemu sieciowego. Tylko wystarczaj\u0105co wydajne systemy s\u0105 rozwi\u0105zaniami konkurencyjnymi.<\/span><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Przep\u0142ywno\u015b\u0107 danych powinna by\u0107 zawsze wa\u017cnym kryterium oceny wybieranego rozwi\u0105zania. Ilustracj\u0119 pomocnicz\u0105 przedstawia powy\u017cszy rysunek. Okre\u015bla on procentow\u0105 warto\u015b\u0107 przesy\u0142u danych dla jednego bitu informacji, np. komendy \u201cSTART\u201d, przesy\u0142anego w r\u00f3\u017cnych systemach sieciowych. Bior\u0105c pod uwag\u0119 minimaln\u0105 ilo\u015b\u0107 przesy\u0142anych informacji mo\u017cna szybko dostrzec, \u017ce systemy zorientowane na bajt, a jeszcze bardziej systemy blokowe, przesy\u0142aj\u0105 znaczne ilo\u015bci zb\u0119dnych, nigdzie niewykorzystywanych informacji. <\/span><\/span><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n\n\n\n
\n

Im wy\u017csza przepustowo\u015b\u0107 danych brutto, tym wi\u0119ksza konieczna przepustowo\u015b\u0107 systemu sieciowego, a tym samym tym wy\u017csze koszty ekonomiczne implementacji danego rozwi\u0105zania.<\/i><\/span><\/p>\n<\/td>\n

\"\"<\/span><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Istotne jest, \u017ce wraz ze wzrostem przepustowo\u015bci danych brutto:<\/span><\/p>\n

\"\" przewody komunikacyjne staj\u0105 si\u0119 coraz bardziej z\u0142o\u017cone, a przez to dro\u017csze;
<\/span>\"\" elementy nadajnik\u00f3w i odbiornik\u00f3w staj\u0105 si\u0119 bardziej wra\u017cliwe na wszelkiego rodzaju zak\u0142\u00f3cenia;
<\/span>\"\" sam projekt i instalacja systemu sieciowego obwarowany jest wi\u0119ksz\u0105 ilo\u015bci\u0105 koniecznych do spe\u0142nienia wymaga\u0144;<\/span><\/p>\n

Wnioskuj\u0105c, przy projektowaniu systemu, tzn. przy wyborze odpowiedniego systemu sieciowego dla okre\u015blonej aplikacji, nale\u017cy zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 przede wszystkim na przepustowo\u015b\u0107 danych netto danej sieci, a najlepiej na przepustowo\u015b\u0107 danych netto przypadaj\u0105c\u0105 na ka\u017cdego uczestnika wymiany danych. <\/span><\/span><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n
\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Czasy op\u00f3\u017anie\u0144, czasy reakcji, jitter<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Kolejnym bardzo istotnym kryterium oceny przydatno\u015bci systemu sieciowego s\u0105 wszystkie czasy op\u00f3\u017anie\u0144 wyst\u0119puj\u0105ce podczas normalnej pracy i standardowej wymiany danych. <\/span><\/span><\/p>\n

Poni\u017cej kr\u00f3tka informacja jak ten aspekt wygl\u0105da w odniesieniu do kolejnych stadi\u00f3w rozwoju automatyki przemys\u0142owej:<\/span><\/p>\n

Kiedy systemy steruj\u0105ce by\u0142y w pe\u0142ni zale\u017cne od logiki operacyjnej opartej na rozwi\u0105zaniach przeka\u017anikowych zadania jak np. \u201cUtrzymanie stanu wype\u0142nienia zbiornika wody na okre\u015blonym poziomie\u201d by\u0142 wykonywane wg schematu:<\/span><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Ca\u0142kowity czas uzyskania reakcji systemu w momencie spadku poziomu poni\u017cej ustalonego punktu jest r\u00f3wny czasowi reakcji czujnika, oraz czasowi odpowiedzi samego przeka\u017anika odpowiedzialnego za za\u0142\u0105czenie pompy. Tak okre\u015blony czas reakcji b\u0119dzie zawsze taki sam.<\/span><\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

Od chwili, kiedy na rynku pojawi\u0142y si\u0119 uk\u0142ady kontrolne oparte na niedrogich sterownikach PLC, uk\u0142ady logiczne oparte na przeka\u017anikach s\u0105 systematycznie wycofywane z u\u017cycia, a na dzie\u0144 dzisiejszy bardzo rzadko spotykane. Oczywi\u015bcie, w aplikacjach rzeczywistych, sterowniki PLC pe\u0142ni\u0105 znacznie wi\u0119cej zada\u0144 ni\u017c kontrola jednego punktu prze\u0142\u0105czania. Dla potrzeby niniejszego opracowania nie b\u0119dzie to jednak brane pod uwag\u0119.<\/span><\/p>\n

Bazuj\u0105c na takim za\u0142o\u017ceniu technicznym, ilo\u015b\u0107 czasu jaki up\u0142ynie od detekcji poziomu minimalnego do za\u0142\u0105czenia pompy mo\u017ce by\u0107 przedstawiona w nast\u0119puj\u0105cy spos\u00f3b:<\/span><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Ka\u017cdy sterownik PLC pracuje cyklicznie, a sam czas skanowania programu okre\u015blono tutaj jako tPLC. Je\u015bli okre\u015blone zdarzenie (spadek poziomu wody) nast\u0105pi w dowolnym czasie, pojawi si\u0119 czas op\u00f3\u017anienia (oczekiwania), wynosz\u0105cy dok\u0142adnie tyle, ile wymaga sterownik do przetworzenia zdarzenia i inicjacji odpowiedniej reakcji. Jest to tzw. czas synchronizacji.<\/b> Takie zachowanie jest typowe dla sterownik\u00f3w dzia\u0142aj\u0105cych sekwencyjnie. Czas trwania op\u00f3\u017anienia wynosi od zera do maksymalnie czasu trwania cyklu sterownika PLC. Z uwagi na t\u0119 cech\u0119, ca\u0142kowity czas reakcji nie b\u0119dzie zawsze jednakowy, lecz ma warto\u015b\u0107 \u015bredni\u0105, rozproszon\u0105 wok\u00f3\u0142 tej warto\u015bci. To rozproszenie nazywamy jitterem<\/b>. <\/span><\/span><\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

W chwili kiedy standardowe okablowanie (punkt-punkt) zostaje zast\u0105pione systemem sieciowym w r\u00f3wnaniu pojawiaj\u0105 si\u0119 nowe zmienne:<\/span><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

W przeciwie\u0144stwie do przedstawionego wcze\u015bniej rozwi\u0105zania, opartego na sterniku PLC i po\u0142\u0105czeniu bezpo\u015brednim, teraz nale\u017cy doliczy\u0107 czas potrzebny na przes\u0142anie sygna\u0142u przez magistral\u0119 polow\u0105. Ten czas wyst\u0119puje dwukrotnie: najpierw przy odbieraniu sygna\u0142u z czujnika (wej\u015bcie logiczne) a nast\u0119pnie, po okre\u015bleniu przez program PLC odpowiedniej reakcji, przy przesy\u0142aniu wymaganego sygna\u0142u aktywuj\u0105cego przeka\u017anik (wyj\u015bcie logiczne). Z regu\u0142y te dodatkowe op\u00f3\u017anienia wynikaj\u0105ce z zastosowania systemu sieciowego s\u0105 na tyle ma\u0142e, szczeg\u00f3lnie w por\u00f3wnaniu z innymi czasami zw\u0142oki, \u017ce mog\u0105 by\u0107 pomini\u0119te. Z uwagi na rosn\u0105ce zapotrzebowanie na szybsz\u0105 wymian\u0119 danych w zautomatyzowanych systemach sieciowych mo\u017ce si\u0119 jednak okaza\u0107 konieczne wzi\u0119cie tych czas\u00f3w pod uwag\u0119 podczas projektowania nowego rozwi\u0105zania. <\/span><\/span><\/p>\n\n\n\n

Przygl\u0105daj\u0105c si\u0119 uwa\u017cnie czasowi op\u00f3\u017anienia systemu sieciowego mo\u017cna zauwa\u017cy\u0107, \u017ce zale\u017cy on od trzech podstawowych czynnik\u00f3w: 
<\/span><\/span>\"\" pr\u0119dko\u015b\u0107 przesy\u0142u (przepustowo\u015b\u0107 sieci netto);
<\/span>\"\" liczba uczestnik\u00f3w wymiany danych;
<\/span>\"\" metoda dost\u0119pu do magistrali;<\/span><\/p>\n\n\n\n

Metody dost\u0119pu do magistrali opisano w pierwszym rozdziale wst\u0119pu (TUTAJ<\/strong><\/a><\/span>). Przyjrzyjmy si\u0119 im teraz dok\u0142adniej z punktu widzenia op\u00f3\u017anienia w przesy\u0142aniu danych. <\/span><\/span><\/p>\n\n\n\n

Dla metody Master-Slave z cyklicznym odpytywaniem, Master wywo\u0142uje kolejno wszystkie pod\u0142\u0105czone modu\u0142y podrz\u0119dne i odczytuje ich odpowiedzi. Dla tej metody mo\u017cliwe jest dok\u0142adne okre\u015blenie czasu trwania cyklu. Nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce sygna\u0142 z danego urz\u0105dzenia mo\u017ce by\u0107 przekazany do Mastera, czy te\u017c nadrz\u0119dnego systemu sterownia, tylko w momencie kiedy dany Slave zostanie wywo\u0142any.<\/span><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Dlatego te\u017c w takim rozwi\u0105zaniu czasy op\u00f3\u017anie\u0144 mieszcz\u0105 si\u0119 miedzy zerem a czasem trwania cyklu. Do pe\u0142nego rachunku konieczne jest oczywi\u015bcie dodatnie okre\u015blonego czasu transmisji. Najwi\u0119ksz\u0105 zalet\u0105 takiego rozwi\u0105zania jest mo\u017cliwo\u015b\u0107 dok\u0142adnego okre\u015blenia maksymalnego czasu op\u00f3\u017anienia. <\/span><\/span><\/p>\n

Zar\u00f3wno metoda TDMA jak i metoda przekazywania tokena wykazuj\u0105 podobne zachowanie wsz\u0119dzie tam, gdzie udaje si\u0119 ustali\u0107 maksymalny czas przekazania prawa komunikacji (tokena). <\/span><\/span><\/p>\n

W przypadku metody CSMA ka\u017cdy modu\u0142 podrz\u0119dny, kt\u00f3ry wykryje zmian\u0119 na swoich wej\u015bciach, mo\u017ce natychmiast przes\u0142a\u0107 t\u0105 informacje wy\u017cej. W przypadku konieczno\u015bci zmiany stanu wyj\u015bcia telegramy s\u0105 r\u00f3wnie\u017c wysy\u0142ane natychmiast. Z uwagi na takie zachowanie nie ma tutaj czasu na synchronizacj\u0119. <\/span><\/span><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Tak czy inaczej op\u00f3\u017anienie wyst\u0105pi zawsze, w momencie zaj\u0119to\u015bci kana\u0142u transmisyjnego przez inny telegram, w chwili \u017c\u0105dania transmisji zg\u0142oszonego przez kolejne urz\u0105dzenie sieciowe. W zwi\u0105zku z tym nie jest prosto okre\u015bli\u0107 maksymalny czas op\u00f3\u017anienia jakiego mo\u017cemy si\u0119 spodziewa\u0107 w systemie opartym na tej metodzie dost\u0119pu. <\/span><\/span><\/p>\n

Analizuj\u0105c to rozwi\u0105zanie w d\u0142u\u017cszym okresie czasu mo\u017cna wy\u0142oni\u0107 obraz jak na powy\u017cszym rysunku. Wynik ten jest jednak silnie uzale\u017cniony od \u015bredniego obci\u0105\u017cenia sieci. M\u00f3wi\u0105c \u015bci\u015ble, metoda CSMA nie jest w \u017caden spos\u00f3b metod\u0105 deterministyczna, poniewa\u017c maksymalny czas op\u00f3\u017anienia nie mo\u017ce by\u0107 dok\u0142adnie oszacowany. Tylko z zachowaniem maksymalnych rezerw w szeroko\u015bci pasma transmisyjnego jeste\u015bmy w stanie oszacowa\u0107 efektywne i maksymalne op\u00f3\u017anienie.<\/span><\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

Podsumowuj\u0105c: ca\u0142kowity czas reakcji automatycznego systemu sieciowego jest kombinacj\u0105 r\u00f3\u017cnych okres\u00f3w czasowych, kt\u00f3re znamy, oraz okres\u00f3w op\u00f3\u017anienia lub synchronizacji o losowym czasie wyst\u0119powania. W wyniku tej kombinacji uzyskujemy \u015bredni czas reakcji z rozrzutem wok\u00f3\u0142 tej warto\u015bci, kt\u00f3ry nazywamy jitterem. Obie te warto\u015bci maj\u0105 ogromne znaczenie przy projektowaniu systemu sieciowego dla konkretnej aplikacji. <\/span><\/span><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n
\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Zdolno\u015b\u0107 do pracy w czasie rzeczywistym, synchronizacja;<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Zdolno\u015b\u0107 do pracy w czasie rzeczywistym jest kolejnym wa\u017cnym kryterium doboru odpowiednich komponent\u00f3w automatyki przemys\u0142owej. W przypadku system\u00f3w sterowania opartych na rozwi\u0105zaniach sieciowych (chocia\u017c nie tylko takich) bardzo istotne jest, aby ca\u0142kowity czas reakcji by\u0142 kr\u00f3tszy ni\u017c minimalny, niezb\u0119dny czas potrzebny do monitoringu i sterowania procesem produkcyjnym. W niekt\u00f3rych przypadkach zbyt d\u0142ugi czas synchronizacji jest traktowany jako zak\u0142\u00f3cenie. Dlatego te\u017c omawiany \u201cczas rzeczywisty\u201d jest zawsze warto\u015bci\u0105 wzgl\u0119dn\u0105, silnie zale\u017cn\u0105 od innych czynnik\u00f3w. <\/span><\/span><\/p>\n

Dla wielu system\u00f3w produkcyjnych ca\u0142kowity czas reakcji systemu sterowania na poziomie kilku sekund jest wystarczaj\u0105cy. Przyk\u0142adem takiej aplikacji b\u0119dzie na pewno kontrola poziomu wody w zbiorniku ci\u015bnieniowym. W przypadku takiego zastosowania wszystkie przedstawione powy\u017cej systemy b\u0119d\u0105 posiada\u0142y \u201czdolno\u015b\u0107 do pracy w czasie rzeczywistym\u201d. <\/span><\/span><\/p>\n

Pojawia si\u0119 jednak coraz wi\u0119cej proces\u00f3w, kt\u00f3re wymagaj\u0105 znacznie szybszej reakcji, zawieraj\u0105cej si\u0119 w kilku milisekundach. W przypadku takich aplikacji konieczne jest dok\u0142adniejsze przeanalizowanie, czy zachowanie systemu w tzw. czasie rzeczywistym jest osi\u0105galne w ka\u017cdych warunkach. Oczywi\u015bcie, jak zawsze, mo\u017cliwe jest \u201cprzewymiarowanie\u201d ca\u0142ego systemu sterownia. W takich przypadkach wszystkie informacje podane poni\u017cej nie znajd\u0105 zastosowania, ale istnieje bardzo du\u017ce prawdopodobie\u0144stwo, \u017ce takie \u201cprzewymiarowane systemy\u201d b\u0119d\u0105 rozwi\u0105zaniami znacznie dro\u017cszymi ni\u017c systemy zoptymalizowane. <\/span><\/span><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Je\u015bli dla danej aplikacji rozrzut wok\u00f3\u0142 \u015bredniego ca\u0142kowitego czasu reakcji jest zbyt du\u017cy, mo\u017cliwe jest jego zmniejszenie poprzez synchronizacj\u0119. Mo\u017ce by\u0107 ona osi\u0105gni\u0119ta przez implementacj\u0119 sta\u0142ego impulsu synchronizacji, do kt\u00f3rego odnosz\u0105 si\u0119 wszystkie dzia\u0142ania, albo przez u\u017cycie rozproszonych zegar\u00f3w synchronizacji dla ka\u017cdego uczestnika wymiany danych w systemie sieciowym. <\/span><\/span><\/p>\n

Sama synchronizacja umo\u017cliwia zbieranie stan\u00f3w roboczych ze wszystkich obszar\u00f3w instalacyjnych w tym samym czasie, czy te\u017c w r\u00f3wnych odst\u0119pach czasowych, a tak\u017ce mo\u017ce zapewni\u0107 wykonywanie r\u00f3\u017cnych operacji dla wielu urz\u0105dze\u0144 wykonawczych dok\u0142adnie w tym samym czasie. Sama ta cecha jest szczeg\u00f3lnie istotna dla bardzo wielu proces\u00f3w pomiarowych i kontrolnych. <\/span><\/span><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n\n\n\n
\n

Synchronizacja nie jest w stanie zredukowa\u0107 ca\u0142kowitego czasu reakcji systemu!<\/i><\/span><\/p>\n<\/td>\n

\"\"<\/span><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n
\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Poziom utraty danych, poziom b\u0142\u0119d\u00f3w resztkowych;<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Nie ma takiej technologii wymiany danych, kt\u00f3ra zapewnia transmisj\u0119 bez \u017cadnej utraty informacji i b\u0142\u0119d\u00f3w komunikacji. Szczeg\u00f3lnie w \u015brodowiskach przemys\u0142owych, w kt\u00f3rych wyst\u0119puje du\u017ce zag\u0119szczenie urz\u0105dze\u0144 elektronicznych i elektrycznych o du\u017cej mocy, nale\u017cy liczy\u0107 si\u0119 z oddzia\u0142ywaniem mog\u0105cym negatywnie wp\u0142ywa\u0107 na transmisj\u0119 danych. <\/span><\/span><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Z uwagi na ten fakt konieczne jest za\u0142o\u017cenie, \u017ce zak\u0142\u00f3cenia wp\u0142ywaj\u0105ce na jako\u015b\u0107 transmisji, czy te\u017c sam tor transmisyjny, s\u0105 w stanie losowo zafa\u0142szowa\u0107 poszczeg\u00f3lne bity danych w przesy\u0142anym telegramie. Przyk\u0142adowo, jak na powy\u017cszym rysunku, zamiana 0 na 1, i odwrotnie, powoduje przes\u0142anie ca\u0142kiem innego telegramu. <\/span><\/span><\/p>\n

Warto wspomnie\u0107, \u017ce stosowanie \u015bwiat\u0142owod\u00f3w oferuje tylko ograniczone wyj\u0105tki od powy\u017cszej regu\u0142y. Zar\u00f3wno nadajnik jak i odbiornik musz\u0105 by\u0107 zasilane pr\u0105dem, a przewody zasilaj\u0105ce mog\u0105 przenosi\u0107 zak\u0142\u00f3cenia. Mo\u017cliwe jest zatem, \u017ce sprz\u0119\u017cenie zwrotne do nadajnika lub odbiornika spowoduje b\u0142\u0119dy w transmisji danych. <\/span><\/span><\/p>\n

Je\u015bli zak\u0142\u00f3cenia wp\u0142ywaj\u0105 na system transmisji w spos\u00f3b losowy, mo\u017cna wyznaczy\u0107 tzw. zakres b\u0142\u0119d\u00f3w bitowych \u201cp\u201d dla danego obwodu transmisyjnego. <\/span><\/span><\/p>\n\n\n\n\n\n\n
\"\"<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Dla uproszczenia przyjmijmy, \u017ce ka\u017cda wiadomo\u015b\u0107, kt\u00f3rej dotyczy jedno takie zafa\u0142szowanie, jest rozpoznawana jako b\u0142\u0119dna. Wsp\u00f3\u0142czynnik utraty danych obliczany jest jako stosunek liczby b\u0142\u0119dnych telegram\u00f3w do ca\u0142kowitej liczby przesy\u0142anych wiadomo\u015bci. \u0141atwo wi\u0119c zauwa\u017cy\u0107, \u017ce w tych samych warunkach transmisyjnych d\u0142u\u017csze wiadomo\u015bci b\u0119d\u0105 znacznie bardziej nara\u017cone na b\u0142\u0119dy ni\u017c wiadomo\u015bci kr\u00f3tkie. Z uwagi na ten fakt wska\u017anik utraty danych jest wy\u017cszy w przypadku telegram\u00f3w d\u0142ugich. Powy\u017cszy rysunek pokazuje t\u0119 zale\u017cno\u015b\u0107 dla obu typ\u00f3w telegram\u00f3w. <\/span><\/span><\/p>\n

Wszystkie wiadomo\u015bci rozpoznane jako b\u0142\u0119dne musz\u0105 by\u0107 natychmiast odrzucone, poniewa\u017c dok\u0142adna lokalizacja powstania b\u0142\u0119du transmisyjnego nie jest mo\u017cliwa do okre\u015blenia. W teorii mo\u017cliwe jest \u201cnaprawienie\u201d b\u0142\u0119dnych komunikat\u00f3w poprzez zastosowanie mechanizm\u00f3w kodowania, wzbogaconych o procedury korekcji b\u0142\u0119d\u00f3w. W praktyce jednak zajmuje to zbyt wiele czasu i jest rzadko wykorzystywane w systemach sieciowych. W tego typu systemach wszystkie wiadomo\u015bci rozpoznane jako obarczone b\u0142\u0119dem musz\u0105 zosta\u0107 przes\u0142ane powt\u00f3rnie. Poniewa\u017c kr\u00f3tsze telegramy s\u0105 mniej wra\u017cliwe na zak\u0142\u00f3cenia, czasy op\u00f3\u017anie\u0144 wynikaj\u0105ce z utraconych wiadomo\u015bci s\u0105 kr\u00f3tsze. Tym samym kr\u00f3tszy jest jitter. <\/span><\/span><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n\n\n\n
\n

Wska\u017anik utraty danych dla okre\u015blonej warto\u015bci wsp\u00f3\u0142czynnika b\u0142\u0119d\u00f3w bitowych jest istotnym kryterium oceny jako\u015bci systemu sieciowego, maj\u0105cego by\u0107 zastosowanym w typowym \u015brodowisku przemys\u0142owym.<\/i><\/span><\/p>\n<\/td>\n

\"\"<\/span><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Poziom b\u0142\u0119d\u00f3w resztkowych<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

Je\u015bli dana wiadomo\u015b\u0107 obarczona jest znaczn\u0105 i rosn\u0105c\u0105 liczb\u0105 b\u0142\u0119d\u00f3w bitowych, to mo\u017cliwy staje si\u0119 scenariusz, \u017ce odbiornik nie b\u0119dzie w stanie odr\u00f3\u017cni\u0107 wiadomo\u015bci zafa\u0142szowanej od poprawnej. Innymi s\u0142owy: odbiornik, otrzymuj\u0105c okre\u015blony telegram, przyjmie go jako poprawny, co mo\u017ce skutkowa\u0107 b\u0142\u0119dami w dzia\u0142aniu ca\u0142ego systemu.<\/span><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Przyk\u0142adem takiej b\u0142\u0119dnej interpretacji b\u0119dzie uprzednio przytoczony przyk\u0142ad aplikacji kontroli nape\u0142nienia. Nadajnik wysy\u0142a komunikat \u201cA\u201d, kt\u00f3ry oznacza \u201cOsi\u0105gni\u0119to g\u00f3rny poziom nape\u0142niania zbiornika\u201d. Natomiast odbiornik, z uwagi na nawarstwiaj\u0105ce si\u0119 zak\u0142\u00f3cenia w sieci, otrzymuje telegram \u201cB\u201d, oznaczaj\u0105cy np. \u201cZbiornik jest pusty\u201d. W takim przypadku konsekwencje s\u0105 potencjalnie bardzo niebezpieczne, a tym samym taka b\u0142\u0119dna interpretacja musi by\u0107 powstrzymana za wszelk\u0105 cen\u0119.<\/span><\/p>\n

Miar\u0105 takich niebezpiecznych zdarze\u0144 jest tzw. poziom b\u0142\u0119du resztkowego, kt\u00f3ry okre\u015bla prawdopodobie\u0144stwo wyst\u0105pienia pe\u0142nego zafa\u0142szowania w przesy\u0142anych telegramach. Naszym celem jest zawsze zredukowanie poziomu b\u0142\u0119du resztkowego do absolutnego minimum, co osi\u0105gamy poprzez zabezpieczenie danych (data safeguarding<\/i>). <\/span><\/span><\/p>\n

W takim schemacie post\u0119powania nadajnik dodaje do telegramu sieciowego dodatkowe dane testowe lub zabezpieczaj\u0105ce. Zadaniem odbiornika jest ocena, z wykorzystaniem dodatkowych informacji zabezpieczaj\u0105cych, czy wiadomo\u015b\u0107 zosta\u0142a odebrana bez \u017cadnych b\u0142\u0119d\u00f3w. Je\u015bli wynik takiej oceny jest negatywny, ca\u0142y telegram jest odrzucany i nast\u0119puje \u017c\u0105danie powt\u00f3rzenia nadania wiadomo\u015bci. <\/span><\/span><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Zabezpieczenie danych<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

Powszechnie stosowane \u015brodki zabezpieczenia danych:<\/span><\/p>\n\n\n\n

1. Bit Parzysto\u015bci
<\/b><\/span>Do ka\u017cdego telegramu do\u0142\u0105czany jest bit zabezpieczaj\u0105cy.
<\/span>Nadajnik i odbiornik uzgadniaj\u0105 parzysto\u015b\u0107 telegramu. Bit zabezpieczaj\u0105cy jest w\u00f3wczas dodawany do ka\u017cdej wiadomo\u015bci, a jego wyst\u0119powanie gwarantuje poprawno\u015b\u0107 sumy kontrolnej dla ca\u0142ego telegramu. W konsekwencji mo\u017cliwe jest wykrycie wszystkich b\u0142\u0119d\u00f3w, w kt\u00f3rych zmianie uleg\u0142a nieparzysta liczba bit\u00f3w. <\/span><\/span><\/p>\n

Strategia ta zawodzi w przypadku wyst\u0105pienia parzystej liczby b\u0142\u0119d\u00f3w (2 i wi\u0119cej). Odleg\u0142o\u015b\u0107 Hamminga dla tego \u015brodka zapobiegawczego wynosi 2. <\/span><\/span><\/em><\/p>\n

2. Zabezpieczenie blokowe
<\/b><\/span>Ka\u017cdy z telegram\u00f3w ma nie tylko bit parzysto\u015bci do\u0142\u0105czony do ka\u017cdego bajtu, ale tak\u017ce kolejny bajt danych zabezpieczaj\u0105cych dodawany na ko\u0144cu.<\/span>Mo\u017cna wykaza\u0107, \u017ce w przypadku zabezpieczenia blokowego, 1, 2 i 3 b\u0142\u0119dy transferu s\u0105 wykrywane w spos\u00f3b niezawodny.<\/span><\/p>\n

Strategia ta zawodzi tylko w przypadku wyst\u0105pienia 4 lub wi\u0119cej b\u0142\u0119d\u00f3w transmisji. Odleg\u0142o\u015b\u0107 Hamminga dla tej metody wynosi 4. <\/span><\/span><\/em><\/p>\n

3. CRC – kontrola cykliczna 
<\/span><\/b><\/span>Procedura ta oparta jest na generatorze wielomianu uzgodnionym mi\u0119dzy nadajnikiem i odbiornikiem.
<\/span>Telegram jest dzielony przez generator wielomianu, a reszta danych do\u0142\u0105czana jest do wiadomo\u015bci jako informacja zabezpieczaj\u0105ca. W przypadku bezb\u0142\u0119dnego dostarczenia przesy\u0142anych danych powt\u00f3rzenie tego obliczenia daje zawsze wynik 0.<\/span><\/p>\n

Zalet\u0105 tej procedury jest mo\u017cliwo\u015b\u0107 wyboru odleg\u0142o\u015bci Hamminga poprzez dob\u00f3r odpowiedniego wielomianu. <\/span><\/span><\/em><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n\n\n\n
\n

Istniej\u0105 dodatkowe sposoby wykrywania b\u0142\u0119d\u00f3w transmisji. Procedury takie wykorzystuj\u0105 redundancj\u0119 (powielenie) kodowania sygna\u0142\u00f3w do rozpoznawania zafa\u0142szowanych wiadomo\u015bci<\/i><\/span><\/p>\n<\/td>\n

\"\"<\/span><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Klasy integralno\u015bci danych<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

Norma EN 60870-5-1 definiuje trzy klasy integralno\u015bci danych, z kt\u00f3rych korzystamy do okre\u015blenia bezpiecze\u0144stwa przesy\u0142anych wiadomo\u015bci. <\/span><\/span><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n
Klasa<\/span><\/td>\nPoziom bezpiecze\u0144stwa<\/span><\/td>\nW\u0142a\u015bciwo\u015bci systemu<\/span><\/td>\n<\/tr>\n<\/thead>\n
I1<\/span><\/td>\nNajni\u017cszy<\/span><\/td>\nCykliczne powtarzanie wiadomo\u015bci;<\/span><\/td>\n<\/tr>\n
I2<\/span><\/td>\n\u015aredni<\/span><\/td>\nWiadomo\u015bci s\u0105 przesy\u0142ane tylko raz;<\/span><\/td>\n<\/tr>\n
I3<\/span><\/td>\nNajwy\u017cszy<\/span><\/td>\nAplikacje krytyczne z uwagi na bezpiecze\u0144stwo;<\/span><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Kategoria I1<\/strong> jest przeznaczona dla system\u00f3w, kt\u00f3re cynicznie przetwarzaj\u0105 komunikaty sieciowe. Kategoria I2<\/strong> jest stosowania w systemach, gdzie telegramy przesy\u0142ane s\u0105 tylko jeden raz. W przypadku kategorii I3<\/strong> m\u00f3wimy o aplikacjach o krytycznym znaczniu dla bezpiecze\u0144stwa. <\/span><\/span><\/p>\n

Poziom b\u0142\u0119d\u00f3w resztkowych zale\u017cy do nast\u0119puj\u0105cych parametr\u00f3w:
<\/span><\/em>\"\" pr\u0119dko\u015bci transferu
<\/span>\"\" d\u0142ugo\u015bci telegramu
<\/span>\"\" poziomu b\u0142\u0119d\u00f3w bitowych 
<\/span><\/span>\"\" strategii zabezpieczenia danych <\/span><\/span><\/p>\n

Z uwagi na te zale\u017cno\u015bci, okre\u015blenie poziomu b\u0142\u0119d\u00f3w resztkowych nie jest zadaniem prostym.<\/span><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n\n\n\n
\n

Poziom b\u0142\u0119d\u00f3w resztkowych jest jedynym u\u017cytecznym parametrem do oceny ryzyka zafa\u0142szowania danych oraz do okre\u015blenia integralno\u015bci danych w okre\u015blonej aplikacji. Wspomniana uprzednio Odleg\u0142o\u015b\u0107 Hamminga<\/a><\/span><\/strong> nie jest odpowiednim parametrem zast\u0119pczym dla tego zadania. <\/span><\/i><\/span><\/p>\n<\/td>\n

\"\"<\/span><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Nawiasem m\u00f3wi\u0105c, poziom b\u0142\u0119d\u00f3w resztkowych jest odwrotnie proporcjonalny do wydajno\u015bci przesy\u0142u danych w magistrali. Im bezpieczniejsza musi by\u0107 ta transmisja, tym ni\u017csza jest dost\u0119pna przepustowo\u015b\u0107 danych i tym te\u017c ni\u017csza jest wydajno\u015b\u0107.<\/span><\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

R\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107, modularno\u015b\u0107 i inne aspekty ekonomiczne;<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

R\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 i modularno\u015bci systemu sieciowego oznacza najmniejszy mo\u017cliwy rozmiar jednostek wej\u015bciowych i wyj\u015bciowych. Z regu\u0142y nie jest to zagadnienie czysto techniczne, a przede wszystkim ekonomiczne.<\/span><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Poznali\u015bmy ju\u017c og\u00f3lny podzia\u0142 system\u00f3w sieciowych na systemy zorientowane bitowo, bajtowo lub blokowo. W\u0142a\u015bnie z tego podzia\u0142u wynika\u0107 b\u0119dzie bezpo\u015brednia mo\u017cliwo\u015b\u0107 ekonomicznego do\u0142\u0105czania kolejnych, jak najmniejszych, urz\u0105dze\u0144. Dotyczy to przy\u0142\u0105czenia np. czujnika indukcyjnego czy te\u017c wska\u017anika diodowego (prostej lampki sygnalizacyjnej). <\/span><\/span><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Do zalet zwi\u0119kszonej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci i modularno\u015bci systemu zaliczamy:<\/span><\/strong><\/p>\n

\"\" mo\u017cliwo\u015b\u0107 dok\u0142adnego dopasowania do rzeczywistej wymaganej liczby wej\u015b\u0107 i wyj\u015b\u0107. Dzi\u0119ki temu unikamy niewykorzystanych kana\u0142\u00f3w i zwi\u0105zanych z nimi niepotrzebnych koszt\u00f3w;<\/span><\/p>\n

\"\" liczba niezb\u0119dnych wariant\u00f3w danego urz\u0105dzenia mo\u017ce by\u0107 utrzymana na niskim poziomie. Jest to korzystne nie tylko dla producent\u00f3w tych urz\u0105dze\u0144, ale r\u00f3wnie\u017c dla u\u017cytkownika, zar\u00f3wno na etapie projektowania i zakupu jak r\u00f3wnie\u017c instalacji i p\u00f3\u017aniejszego zarz\u0105dzania cz\u0119\u015bciami zamiennymi.<\/span><\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce parametry techniczne i koszty samego sprz\u0119tu nie s\u0105 jedynymi czynnikami w procesie wyboru systemu sieciowego. Istniej\u0105 czynniki dodatkowe, bardzo istotne z ekonomicznego punktu widzenia, ale do\u015b\u0107 trudne do sklasyfikowania. Do takich parametr\u00f3w zaliczamy:<\/span><\/p>\n\n\n\n

Wymagania dotycz\u0105ce szkole\u0144<\/em><\/strong><\/span>
Podczas fazy wdra\u017cania systemu sieciowego wymagane s\u0105 szkolenia dla pracownik\u00f3w i powinny one by\u0107 minimalne. Sam system powinien by\u0107 prosty w obs\u0142udze i zrozumieniu.<\/span><\/p>\n

Elastyczno\u015b\u0107 podczas projektowania i monta\u017cu<\/strong><\/em><\/span>
Podczas samego projektowania system powinien wymaga\u0107 przestrzegania minimalnej ilo\u015bci ogranicze\u0144. Upraszcza to ca\u0142y proces, eliminuje ewentualne b\u0142\u0119dy, skraca czas realizacji projektu i pozwala uzyska\u0107 wysoki poziom elastyczno\u015bci przy p\u00f3\u017aniejszych zmianach i rozbudowie.<\/span><\/p>\n

Wsparcie dla modu\u0142owej budowy maszyn i system\u00f3w produkcyjnych<\/strong><\/em><\/span>
System sieciowy powinien zawsze wspiera\u0107 modu\u0142ow\u0105 budow\u0105 maszyn i linii produkcyjnych. Umo\u017cliwia to wykorzystanie prefabrykowanych i przetestowanych modu\u0142\u00f3w do szybkiego i bardzo efektywnego sk\u0142adania system\u00f3w charakteryzuj\u0105cych si\u0119 wysokim stopniem z\u0142o\u017cono\u015bci.<\/span><\/p>\n

Du\u017ca r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 dost\u0119pnych produkt\u00f3w<\/strong><\/em><\/span>
Zawsze preferowana jest du\u017ca r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 \u015brodk\u00f3w technicznych (modu\u0142\u00f3w) dost\u0119pnych od r\u00f3\u017cnych dostawc\u00f3w. Umo\u017cliwia to u\u017cytkownikowi wyb\u00f3r najlepszego produktu do konkretnego zastosowania. Je\u015bli np. produkty nadaj\u0105 si\u0119 do monta\u017cu polowego, w aplikacjach charakteryzuj\u0105cych si\u0119 surowymi warunkami \u015brodowiskowymi, to niekonieczne b\u0119dzie stosowanie specjalnych obud\u00f3w lub, w najgorszym przypadku, mo\u017cna zmniejszy\u0107 ich rozmiary i ilo\u015b\u0107. <\/span><\/span><\/p>\n

Instalacja, diagnostyka i konfiguracja<\/strong><\/em><\/span>
Produkty powinny by\u0107 proste do pod\u0142\u0105czenia (\u201cplug and play\u201d), dostarcza\u0107 szczeg\u00f3\u0142owych danych diagnostycznych oraz oferowa\u0107 automatyczn\u0105   <\/span>konfiguracj\u0119 w przypadku konieczno\u015bci wymiany. Pomaga to w znacznym zminimalizowaniu koszt\u00f3w zwi\u0105zanych z przestojami.<\/span><\/p>\n

Trwa\u0142o\u015b\u0107 i bezpiecze\u0144stwo samej inwestycji<\/strong><\/em><\/span>
Wybrany standard sieciowy powinien oferowa\u0107 wysoki poziom stabilno\u015bci oraz bezpiecze\u0144stwo inwestycji w d\u0142u\u017cszym okresie czasu. Maszyna, czy te\u017c ca\u0142a linia produkcyjna, b\u0119dzie wykorzystywana przez wiele lat. W ca\u0142ym czasie \u017cycia konieczne jest utrzymanie kompatybilno\u015bci r\u00f3\u017cnych system\u00f3w sieciowych. <\/span><\/span><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n
\n\n\n\n

Na tym ko\u0144czymy wst\u0119p teoretyczny dotycz\u0105cy samych system\u00f3w sieciowych. Podane tutaj informacje s\u0105 podstawowe i nie odnosz\u0105 si\u0119 do \u017cadnego konkretnego rozwi\u0105zania. Informacje te s\u0105 natomiast bardzo istotne na etapie wyboru okre\u015blonego \u015brodka technicznego. W kolejnych cz\u0119\u015bciach skupimy si\u0119 ju\u017c tylko na sieci AS-Interface, wyja\u015bniaj\u0105c dok\u0142adnie w szczeg\u00f3\u0142y techniczne pracy tego interfejsu. Informacje podstawowe znajd\u0105 Pa\u0144stwo TUTAJ – jest to artyku\u0142 wprowadzaj\u0105cy i uproszczony, wyja\u015bniaj\u0105cy cechy AS-Interface i korzy\u015bci p\u0142yn\u0105ce z zastosowania w\u0142a\u015bnie tej technologii.\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n
\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n
\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W drugiej cz\u0119\u015bci naszego wprowadzenia w dalszym ci\u0105gu poruszamy si\u0119 w zakresie zagadnie\u0144 og\u00f3lnych. Wiedza ta jest jednak niezb\u0119dna do lepszego zrozumienia kolejnych cz\u0119\u015bci niniejszego opracowania. W rozdziale tym znajd\u0105 Pa\u0144stwo dodatkowe informacje jak i kryteria, kt\u00f3re wydatnie pomagaj\u0105 w dokonaniu \u015bwiadomego wyboru rodzaju sieci przemys\u0142owej dla okre\u015blonej aplikacji.  Poni\u017csze opracowanie porusza nast\u0119puj\u0105ce zagadnienia: – […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[24],"tags":[],"class_list":["post-1511","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-baza"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.as-i.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1511","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.as-i.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.as-i.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.as-i.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.as-i.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1511"}],"version-history":[{"count":78,"href":"https:\/\/www.as-i.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1511\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2238,"href":"https:\/\/www.as-i.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1511\/revisions\/2238"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.as-i.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1511"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.as-i.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1511"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.as-i.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1511"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}